ਸਾਲ ੨੦੦੫ ਦਾ ਸਰਵੋਤਮ ਨਾਵਲ
ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਅਦਾਰੇ 'ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਭਾਗ, ਪੰਜਾਬ' ਵੱਲੋਂ
'ਨਾਨਕ ਸਿੰਘ ਪੁਰਸਕਾਰ' ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ

ਨਾਵਲ
ਕੁੜੀਆਂ ਚਿੜੀਆਂ
ਦਰਸ਼ਨ ਮਿਤਵਾ

ਦਰਸ਼ਨ ਮਿਤਵਾ
ਵਾਟਰ ਵਰਕਸ ਰੋਡ
   ਮਾਨਸਾ-੧੫੧੫੦੫ (ਪੰਜਾਬ) ਭਾਰਤ
  (ਫੋਨ: ੦੧੬੫੨-੨੩੩੦੮੭)

ਕੁੜੀਆਂ-ਚਿੜੀਆਂ
ਦਰਸ਼ਨ ਮਿਤਵਾ

ਇਕ
 ਅਜੇ ਮੂੰਹ ਹਨ੍ਹੇਰਾ ਹੀ ਸੀ ।
 ਰਾਤ ਦੀ ਸਿਆਹੀ ਚਾਨਣ ਦੀ ਲੀਕ ਵਿਚ ਛਾਈਂ-ਮਾਈਂ ਹੁਨੂੰਦੀ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ ।
 ਪਿੰਡ ਜਾਗ ਪਿਆ ਸੀ । ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਦਾ ਲਾਊਡਸਪੀਕਰ ਬੋਲਣ ਲੱਗ ਪਿਆ ਸੀ । ਛੋਟੂ ਦੇ ਘਰੋਂ ਕਿਸੇ ਔਰਤ ਦੇ ਦਰਦ ਨਾਲ ਕਰਾਹੁਣ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਆ ਰਹੀ ਸੀ । ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਚਹਿਚਹਾਟ ਅਤੇ ਬਲਦਾਂ ਗਲ ਵਜਦੇ ਘੁੰਗਰੂਆਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਉਸ ਕਰਾਹਟ ਹੇਠ  ਜਿਵੇਂ ਦਬਦੀ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ । ਛੋਟੂ ਦੇ ਘਰੋਂ ਕਈ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਆਪਸ ਵਿਚ ਘੁਸਰ-ਮੁਸਰ ਕਰਨ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਵੀ ਉੱਭਰ ਰਹੀ ਸੀ ।
 ਦਰਦ ਨਾਲ ਧਨੂੰਨੀ ਦੀ ਜਾਨ ਨਿਕਲਦੀ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ । ਦਰਦ ਨਾਲ ਉਹ ਪੁੱਠੀ-ਸਿੱਧੀ ਹੁਨੂੰਦੀ ਦੂਹਰੀ ਹੋ ਹੋ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ । ਉਸਦਾ ਸਰੀਰ ਬਿਲਕੁਲ ਨਿਢਾਲ ਹੋਇਆ ਪਿਆ ਸੀ । ਉਹ ਦਨੂੰਦ ਭੀਚਦੀ ਬਹੁੜੀਆਂ ਘੱਤ ਰਹੀ ਸੀ ।
 ਸ਼ਾਮੋ ਉਸਦੀਆਂ ਬਾਹਾਂ ਘੁੱਟਦੀ । ਉਸਨੂੰ ਦਿਲਾਸਾ ਦਿੰਦੀ,''ਹੌਸਲਾ ਕਰ ਧਨੂੰਨੀਏਂ, ਦਿਲ ਰੱਖ ਕੁੜੇ ਫ਼" ਹੋਰ ਔਰਤਾਂ ਵੀ ਉਸਨੂੰ ਸਨੂੰਭਾਲ ਰਹੀਆਂ ਸਨ । ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਕਿਸੇ ਵੱਡੇ ਀ਿÕਕਰ ਵਿਚ ਦਿਖਦੀਆਂ ਸਨ ।
 ਧਨੂੰਨੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੱਥਾਂ ਵਿਚੋਂ ਨਿੱਕਲ-ਨਿੱਕਲ ਜਾਂਦੀ । ਉਸਦੀਆਂ ਬਹੁੜੀਆਂ ਉਸਨੂੰ ਸਨੂੰਭਾਲ ਰਹੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਸਹਾਰੀਆਂ ਨਹੀਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਸਨ ।
 ''ਬੱਸ, ਧਨੂੰਨੀਏਂ ਫ਼" ਸਵਿੱਤਰੀ ਵੀ ਉਸਦੇ ਆਸੇ-ਪਾਸੇ ਫਿਰ ਰਹੀ ਸੀ ।
 ''ਬਚਨੀ ਵੀ ਨ੍ਹੀਂ ਮੁੜੀ ਅਜੇ । ਉਹ ਵੀ ਓਥੇ ਈ ਜਾ ਕੇ ਬਹਿਗੀ ।" ਸ਼ਾਮੋ ਨੇ ਀ਿÕਕਰ ਕੀਤਾ ।
 ''ਮੈਨੂੰ ਲੱਗਦੈ, ਦਾਈ ਨੂੰ ਨਾਲ ਈ ਲੈ ਕੇ ਆਊ ।" ਸਵਿੱਤਰੀ ਨੇ ਸ਼ਾਮੋ ਦੀ ਗੱਲ ਦਾ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ ।
 ਧਨੂੰਨੀ ਦੇ ਬੱਚਾ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਜਨੂੰਮਣ ਪੀੜਾਂ ਨਾਲ ਬੇਹਾਲ ਸੀ । ਸ਼ਾਮੋ ਅਤੇ ਸਵਿੱਤਰੀ ਦੇ ਦਿਲਾਸੇ ਅਤੇ ਹੌਂਸਲੇ ਉਸਦੇ ਕਿਸੇ ਕਨੂੰਮ ਨਹੀਂ ਆ ਰਹੇ ਸਨ । ਪੀੜ ਉਸਦੇ ਵੱਸੋਂ ਬਾਹਰੀ ਸੀ । ਉਸਦਾ ਚਿਹਰਾ ਪੀਲਾ ਪੈਂਦਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ । ਦਰਦ ਨੇ ਜਿਵੇਂ ਉਸਦਾ ਸਾਰਾ ਸਰੀਰ ਨਿਚੋੜ ਲਿਆ ਸੀ ।
 ਦਾਈ ਅਜੇ ਤੱਕ ਵੀ ਨਹੀਂ ਆਈ ਸੀ ਅਤੇ ਬਚਨੀ ਉਸਨੂੰ ਲੈਣ ਗਈ ਹੋਈ ਸੀ ।
 ਆਂਢ-ਗੁਆਂਢ ਦੀਆਂ ਕਈ ਔਰਤਾਂ ਰਾਤ ਦੀਆਂ ਹੀ ਧਨੂੰਨੀ ਕੋਲ ਸਨ । ਰਾਤ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਧਨੂੰਨੀ ਦੇ ਸਿਰਹਾਣੇ ਬੈਠਿਆਂ ਹੀ ਗੁਜ਼ਾਰੀ ਸੀ । ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿਚ ਨੀਂਦ ਰੜਕ ਰਹੀ ਸੀ ।